Dan sjećanja na žrtve Kazana: Delegacije položile cvijeće iznad Sarajeva Delegacije institucija, diplomatskih predstavništava i organizacija danas su, 9. novembra, položile cvijeće na spomen-obilježje Kazani iznad Sarajeva, odajući počast nevinim žrtvama ubijenim tokom 1992. i 1993. godine.
Delegaciju Grada Sarajeva, koja je položila cvijeće i odala počast, predvodio je gradonačelnik Samir Avdić. Cvijeće su položili i ambasador Velike Britanije u Bosni i Hercegovini Julian Reilly, premijer Kantona Sarajevo Nihad Uk, zastupnik u Skupštini KS Jasmin Šaljić, te brojni drugi predstavnici vlasti i građani koji su došli da odaju počast žrtvama.
Simbol sjećanja i opomene
Spomen-obilježje Kazani, posvećeno ubijenim građanima Sarajeva tokom opsade grada, svečano je otvoreno u novembru 2021. godine. Gradsko vijeće Grada Sarajeva tada je prihvatilo prijedlog bivše gradonačelnice Benjamine Karić da se 9. novembar obilježava kao Dan sjećanja na žrtve Kazana — dan kada je 1993. godine započela ekshumacija njihovih posmrtnih ostataka.
Ekshumacije i identifikacije
Nakon rata, iz jame na lokalitetu Kazani u više su navrata ekshumirani posmrtni ostaci 23 žrtve, od kojih je 15 identifikovano. Prema podacima Instituta za nestale osobe Bosne i Hercegovine, među identifikovanim žrtvama je pet žena i deset muškaraca, starosti između 27 i 66 godina.
Prema nacionalnoj strukturi, među žrtvama su dvije osobe ukrajinske nacionalnosti, dvije hrvatske, jedna bošnjačke, te deset srpske nacionalnosti.
Odgovorni i presude
Za zločine počinjene na Kazanima, kao i za neprijavljivanje počinilaca tokom i nakon rata, osuđeno je 14 pripadnika Desete brdske brigade Armije Republike Bosne i Hercegovine. Komandant brigade, Mušan Topalović Caco, ubijen je u Sarajevu 26. oktobra 1993. godine tokom akcije njegovog hapšenja.
Imena ubijenih građana
Na spomen-ploči stoje imena ubijenih sugrađana, čija su tijela pronađena na Kazanima:
Bošković (Simo) Marko (1929–1992), Bošković (Spasoje) Nevenka (1933–1992), Ćeranić (Mihajlo) Dragomir (1943–1992), Drašković (Branko) Mileva (1936–1993), Frankić-Brkljač (Vinko) Ranko (1952–1993), Jovanović (Vojo) Duško (1954–1993), Komljenac (Ilija) Marina (1926–1993), Komljenac (Adam) Radoslav (1921–1993), Lavriv (Mihaila) Ana (1942–1993), Lavriv (Stefan) Vasilj (1933–1993), Lemez (Neđo) Novka (1950–1992), Nikolić (Nikola) Ergin (1966–1993), Radosavljević (Boro) Branislav (1952–1993), Šalipur (Momčilo) Predrag (1965–1993), Šteta (Lutvo) Ago (1942–1993), Vučurović (Dobrivoje) Zoran (1952–1992), Žuža (Jefto) Stojan (1933–1992).
Kazani ostaju trajni simbol bola, ali i odgovornosti. Ovaj dan podsjeća da se svaka nepravda mora imenovati i da nijedna žrtva ne smije biti zaboravljena — bez obzira na nacionalnost, vjeru ili stranu na kojoj je stradala.
