Pod udarom globalne energetske krize i nakon ponovnog izostanka mjera kojima bi se usporila, godišnja inflacija u BiH porasla je na 6,8 posto.
Prema podacima Agencije za statistiku BiH, cijene proizvoda i usluga za ličnu potrošnju u aprilu su porasle za 1,9 posto u odnosu na mart. Godišnji rast cijena više je nego zabrinjavajući, posebno kada se ima u vidu da poskupljenja traju već punih šest godina.
Usluge prijevoza
U odnosu na prošlu godinu, usluge prijevoza skuplje su za čak 25,9 posto, troškovi stanovanja i režijski izdaci za 11 posto, usluge u zdravstvu za 5,7 posto, a nastavlja se i rast cijena hrane, koje su veće za 2,6 posto i predstavljaju najveću stavku u mjesečnoj potrošačkoj korpi.
- Sve ovo podsjeća na situaciju u kojoj pas ganja vlastiti rep, jer ovo je jedna pošast koju niko ne kontroliše, ne može se zaustaviti, niti predvidjeti šta će biti sutra. Naše je samo da sliježemo ramenima i da plaćamo porez. Penzioner kad dobije penziju, prvo plati račune i lijekove, hranu kupi za ono što preostane, a sve ostalo su samo želje. Jednostavno, svijet jedva sastavlja kraj s krajem – kaže Redžo Omerbašić, predsjednik Kluba potrošača iz Odžaka.
Profesor Ekonomskog fakulteta Univerziteta u Sarajevu Aziz Šunje kaže da je BiH izložena žestokom inflatornom udaru, čiji epilog zavisi od razvoja situacije na Bliskom istoku. S rastom cijena nafte, poskupljenja su lančana, pojašnjava, ali se cijene ne mogu “zidati” tek tako i moraju biti kontrolirane i od samih trgovaca.
Gašenje sistema
Dodatni ekonomski i udar na standard građana donosi i gašenje velikih industrijskih sistema, te firmi povezanih s njima. Profesor Šunje više puta je ukazivao na nekompetentnost aktuelne vlade.
- Izborna je godina, a problem je što jedna politička garnitura iza sebe ostavlja nešto što ona naredna mora rješavati. Vlada FBiH najavljuje zaduženje od blizu 1,6 milijardi maraka, ali ne vidim nikakav osmišljen red koraka. Zaduženje ima smisla, ako realiziraš određenu investiciju. Na porodičnoj razini uzmeš kredit da bi platio stan, ali da uzmeš kredit kako bi platio struju, to ne bi imalo smisla – ističe profesor Aziz Šunje.
Reforme stoje
- Zaduženja koja su na liniji krpljenja budžeta su apsurdna, a ovo što radi Vlada FBiH su zaduženja koja nisu investicijskog karaktera. A ne radi ništa da reže troškove, iako ima toliko prostora da se to učini, kako ne bi bilo ni potrebe za zaduženjima. Sve reforme stoje, a evropski put je u blokadi – kaže Šunje.
