Rat na Bliskom istoku ostavio je snažan trag na evropske finansijske tokove, dok američka tržišta djelimično odolijevaju, što otvara ozbiljna pitanja o stabilnosti i rastu ekonomije u Evropi.
Vrijednost indeksa najvećih evropskih kompanija Euro Stoxx 50 od početka sukoba pala je za više od sedam odsto, dok je njemački DAX indeks oslabio za više od osam odsto. Za poređenje, američki S&P 500 u istom periodu pao je za manje od četiri odsto, pokazuju podaci Blumberga.
Godinama su evropska tržišta privlačila investitore nižim cijenama akcija u odnosu na SAD, ali prednost koja je nekada postojala sada brzo nestaje. Pad američkih akcija, posebno u tehnološkom sektoru, smanjuje razliku u cijenama između dva kontinenta, ali evropske kompanije suočavaju se s dodatnim pritiscima zbog poskupljenja energenata i sve slabije kupovne moći potrošača.
Analitičari upozoravaju da će zarade evropskih kompanija biti pod velikim pritiskom jer fiskalni prostor za državnu pomoć postaje ograničen, dok potrošači više nemaju ušteđevinu akumuliranu tokom pandemije, a tržište rada pokazuje znakove slabljenja. Projekcije rasta evropskog indeksa Stoxx 600 za 2026. godinu smanjene su sa ranijih 10 odsto na oko pet odsto, što je znatno ispod prošlogodišnjeg rasta od 25,5 odsto.
Pored ekonomskih faktora, ulagače dodatno zabrinjava mogućnost da Evropska centralna banka podigne kamatne stope kako bi obuzdala inflaciju uzrokovanu poskupljenjem energenata. Nasuprot tome, američke Federalne rezerve nastavljaju s opreznim monetarnim pristupom, što dodatno povećava privlačnost američkog tržišta.
Usljed svega, evropske akcije gube konkurentsku prednost koju su godinama gradile, a investitori sve više preusmjeravaju kapital prema stabilnijim tržištima, dok evropska ekonomija mora da pronađe načine kako da zadrži povjerenje i spriječi dalji odliv investicija.
