Američko Ministarstvo finansija saopćilo je da će privremeno ublažiti sankcije koje se odnose na iranske tankere za prijevoz nafte, a koji su zbog rata ostali nasukani i spriječeni da nastave plovidbu.
Sjedinjene Američke Države prvi put su uvele sankcije na izvoz iranske nafte 2019. godine, tokom prvog predsjedničkog mandata Donalda Trampa (Trumpa).
Iran se već godinama nalazi među državama koje su pod najstrožim međunarodnim sankcijama, a ograničenja u energetskom sektoru posebno su teško pogodila ekonomiju zemlje.
Sankcije američke administracije
Iako je Tramp ranije isticao da želi vidjeti veću slobodu za građane Irana, pogoršanje ekonomske situacije u zemlji djelimično se povezuje i s američkim mjerama, uključujući sankcije koje je uvela njegova administracija.
Za sada nije poznato hoće li prihodi od eventualne prodaje nafte tokom privremenog ukidanja sankcija završiti u iranskom budžetu.
Podsjećanja radi, američke vlasti su ranije ove godine zaplijenile nekoliko tankera koji su prevozili naftu iz Venecuele, još jedne države čiji je energetski sektor bio pogođen sankcijama tokom Trampove administracije.
Hronologija sankcija koje su SAD uvodile Iranu
Novembar 1979. – SAD uvode prve sankcije nakon što su iranski studenti upali u američku ambasadu u Teheranu i uzeli diplomate kao taoce. Zabranjen je uvoz većine iranskih proizvoda, a zamrznuta je iranska imovina vrijedna oko 12 milijardi dolara.
Mart 1995. – predsjednik Bill Clinton donosi izvršne naredbe kojima se američkim kompanijama zabranjuju ulaganja u iranski sektor nafte i plina te trgovina s Iranom.
Maj 1995. – dodatno se zabranjuju američke investicije i trgovina unutar Irana.
April 1996. – američki Kongres usvaja zakon kojim se sankcije proširuju i na strane kompanije koje ulažu više od 20 miliona dolara godišnje u iranski energetski sektor.
Decembar 2006. – Vijeće sigurnosti UN-a uvodi sankcije vezane za iranski nuklearni program, uključujući ograničenja trgovine nuklearnim materijalima i zamrzavanje imovine pojedinaca i kompanija uključenih u te aktivnosti.
Mart 2007. – sankcije se dodatno pooštravaju zabranom iranskog izvoza oružja i proširenjem liste sankcionisanih osoba i kompanija.
Oktobar 2007. – SAD uvodi nove jednostrane sankcije protiv organizacija povezanih s Korpusom garde islamske revolucije te nekoliko iranskih banaka.
Mart 2008. – UN proširuje sankcije, uključujući nadzor nad iranskim bankama, brodovima i avionima za koje postoji sumnja da prevoze zabranjene materijale.
Jun 2010. – usvaja se četvrti paket sankcija UN-a koji dodatno ograničava finansijske transakcije i uvodi stroži embargo na oružje.
August 2010. – Evropska unija zabranjuje zajednička ulaganja s iranskim kompanijama u naftnom i gasnom sektoru te ograničava transfer tehnologije povezane s proizvodnjom prirodnog plina.
Maj 2011. – SAD na crnu listu stavlja 21 iransku državnu banku zbog povezanosti s ranije sankcionisanim institucijama.
Novembar 2011. – SAD, Velika Britanija i Kanada uvode dodatne sankcije iranskom finansijskom i energetskom sektoru.
Januar 2012. – SAD uvodi sankcije iranskoj centralnoj banci, dok EU najavljuje embargo na iransku naftu.
Jun 2012. – SAD zabranjuje međunarodnim bankama da učestvuju u naftnim transakcijama s Iranom, uz izuzetke za nekoliko država koje su bile veliki kupci iranske nafte.
godina – sankcije se proširuju na više od 700 entiteta, uključujući banke, kompanije i brodove.
godina – uvode se sankcije na metalni sektor, kao i na iranskog vrhovnog vođu Alija Hameneija.
godina – nove mjere obuhvataju građevinski sektor, tekstilnu industriju te dodatne sankcije povezane s nuklearnim i vojnim programima.
Period 2021–2024. – sankcionisano je više od 600 kompanija i pojedinaca poveza
