Agencija za nekretnine izdvaja iz svoje ponude trosoban stan u izgradnji u novom naselju Nova Dobrinja u Istočnom Sarajevu, površine 53 kvadratna metra.
Planirani završetak radova je u julu 2025., a cijena stana je 134.000 KM. Također, agencija prodaje dvosoban stan u stambeno-poslovnom objektu u izgradnji na Dobrinji, površine 53 kvadratna metra, po cijeni od 187.000 KM. Ovi oglasi, dostupni na platformama kao što su oglašivači, ukazuju na razlike u cijenama stanova u dva entiteta BiH: Federaciji BiH (FBiH) i Republici Srpskoj (RS), koje su udaljene svega nekoliko minuta.
Cijene su, s druge strane, ponekad ujednačene, što zavisi od grada i ekskluzivnosti gradnje. Kako bismo dodatno rasvijetlili ovu temu, konsultirane su dvije građevinske firme iz Bosne i Hercegovine.
Amar Kuluglija, vlasnik firme Singral iz Sarajeva, koja se bavi završnim radovima u građevinarstvu, za Forbes BiH kaže da je viši standard života i veće plate u FBiH ključni razlog zašto su cijene građevinskih radova i stanova više u FBiH u odnosu na RS. "Minimalna plata pomoćnog radnika u mojoj firmi je između 1.500 i 1.600 KM, dok u RS-u majstori zarađuju oko 1.600 KM, a pomoćni radnici ne mogu dobiti više od 1.100-1.200 KM," kaže Kuluglija. Dodaje da majstori u FBiH zarađuju između 2.400 i 2.500 KM.
Rado Stević, rukovodilac građevinskog sektora u firmi Prizma iz Bijeljine, tvrdi da cijene građevinskih radova i stanova zavise od grada i potražnje. "Cijene stanova u Banjoj Luci i Sarajevu su približno iste. Više se vezuju za grad i potražnju nego za entitet. Veći gradovi imaju viši standard, što utiče na cijene," kaže Stević. Dodaje da je radio stanogradnju u Istočnom Sarajevu i zna ljude koji su prodali stanove u Sarajevu i kupili u Istočnom Sarajevu.
Uticaj lokalnih dobavljača i varijacije cijena materijala
Većina građevinskog materijala u BiH se uvozi iz Srbije, dok lokalni dobavljači preuzimaju distribuciju. "Mi najviše nabavljamo od lokalnih dobavljača, a oni uzimaju na veliko od ostalih dobavljača iz FBiH, Srbije, Hrvatske, dok za sektor stolarije nabavljamo materijal direktno iz Njemačke," objašnjava Stević. Blizina gradilišta igra važnu ulogu u formiranju cijena. "Kada radimo u Bijeljini, imamo isti cjenovnik, ali u udaljenim opštinama, troškovi transporta i rada su veći, što povećava ukupne troškove gradnje."
Stabilizacija cijena kroz regulaciju rada i naplatu poreza
Kuluglija napominje da se ne može očekivati smanjenje cijena građevinskih usluga. "Cijene su već skočile za 30% u posljednje dvije godine, a sigurno će i dalje rasti," kaže Kuluglija. Dodaje da bi ključ za stabilizaciju cijena bila regulacija rada majstora i naplata poreza. "Ako bi svaki radnik koji zakuca ekser bio oporezovan, imali bismo stabilizaciju cijena."
Zaključuje da je ključ za stabilno tržište zadovoljan radnik. "Zadovoljan majstor je dobar majstor koji će ostati kod vas. Nije u redu da neko ima sve u životu, a njegov kolega, uposlenik, jedva krpi kraj s krajem. To nije održivo," zaključuje Kuluglija.
